ΑΠΟΚΛΕΙΣΤΙΚΑ ΣΤΟΥΣ “ΑΝΑΣΤΟΧΑΣΜΟΥΣ”: Γιατί η οικονομία φιλοδοξεί να διαλύσει την οικογένεια

0
18

Το μήνυμα είναι δύσκολο να περάσει. Η συνείδηση ελέγχεται ευρέως από την επικρατούσα βιομηχανία, της οποίας αποκλειστικός στόχος είναι η ενίσχυση της δεσπόζουσας τάξης. Και, πράγμα διόλου ασήμαντο, είναι απαραίτητο να επιμείνουμε. Η επιμονή, είπε ο Adorno, πρέπει να είναι το χαρακτηριστικό της φιλοσοφίας. Επομένως, «επιμένουμε»: επιμένουμε ότι σήμερα η συνεχιζόμενη διαδικασία οικογενειακής αποσύνθεσης δε δηλώνει σε τίποτα κάτι το  «χειραφετημένο», εκτός αν αυτό το επίθετο αναφέρεται στην καπιταλιστική οικονομία της αγοράς, η οποία φιλοδοξεί να απελευθερωθεί από την οικογένεια για να κυριαρχήσει ακόμη περισσότερο στη ζωή μας.

   Εάν η οικογένεια συνεπάγεται, από τη φύση της, σταθερότητα, συναισθηματική και ψυχική, βιολογική και εργασιακή, που κατά τον Χέγκελ είναι το θεμέλιο της «ηθικής δεοντολογίας», η καταστροφή της είναι απόλυτα συνεπής με την εξελισσόμενη στις μέρες μας διαδικασία της αβεβαιότητας (επισφάλειας) της ζωής, μια διαδικασία  που διενεργείται και διευθύνεται αμείλικτα από τη νεοφιλελεύθερη τάξη . Δεν είναι δύσκολο να καταλάβουμε.

Επιπλέον, μόνο η οικογένεια – όπου αυτή εξακολουθεί να υπάρχει – μειώνει την αβεβαιότητα, την επισφάλεια και τα αποτελέσματά της, εξασφαλίζοντας εγγυήσεις, προστασία και σταθερότητα στο άτομο που περιοδικά εργάζεται και, μαζί, θέτοντας τον εαυτό του σαν σε χώρο κοινότητας και αλληλεγγύης, που δεν σχετίζεται με τον ανταγωνιστικό εγωισμό.

Η νεοφιλελεύθερη καταστροφή του κράτους πρόνοιας (κι από την πλευρά των εθίμων) συνοδεύεται τότε από την επιθετικότητα – πάνω από όλα ιδεολογικά – εις βάρος του οικογενειακού θεσμού, ώστε να καταστεί αβέβαιη, επισφαλής και ανήθικη η ύπαρξη. Έτσι, το άτομο χωρίς ρίζες παραμένει εντελώς μόνο και στο έλεος των νόμων της παγκόσμιας και καθολικής ανταγωνιστικότητας, ένας απλός καταναλωτής χωρίς ταυτότητα και ιστορία, χωρίς ρίζες και χωρίς έργα.

Μόνο μέσα σε αυτόν τον ορίζοντα που καταλαβαίνετε στην  πραγματική της έκταση – εμβέλεια, χειραφετώντας μόνο για την σύνδεση της καπιταλιστικής δύναμης, η επιθετικότητα σήμερα ενεργεί ενάντια στην οικογένεια ως τόπος αστικής ηθικής σταθερότητας. Πρόκειται για μια διαδικασία αποσύνθεσης των συμβολικών υποθέσεων της οικογένειας όχι λιγότερο από την εκπαιδευτική της αξία, την κοινωνική σημασία και τη λειτουργία της αλληλεγγύης και της φυσικής πρόνοιας, τη δομή του τόπου ευθύνης και φιλοξενίας.

Η «εξάτμιση του πατέρα» (είπε ο Lacan), χαρακτηριστική του «οιδιπόδειου καπιταλισμού», συνεχίζεται φυσικά με την εξόντωση και εκμηδένιση της οικογένειας, στον θρίαμβο της ανάπτυξης της κοινωνίας – της μη κοινωνικής κοινωνικότητας –  με τον προηγμένο καπιταλισμό, στον οποίο το αυταρχικό και αυτιστικό άτομο είναι φορέας κατανάλωσης και αντικείμενο ολικής χειραγώγησης.

Η οικογένεια ως μοντέλο ηθικής σταθερότητας ήταν, κατά βάθος, μια αξία συνδεόμενη με την ηθική της αστικής κοινότητας όχι λιγότερο από τον εξίσου κοινοτικό τύπο του προλεταριακού τύπου. Αποτελούσε ένα από τα στοιχεία της ηθικής της διαλεκτικής φάσης. Μεταξύ της αστικής τάξης και του προλεταριάτου, η σύγκρουση σε αυτά τα ζητήματα δεν δόθηκε τόσο από την άποψη της αστικής υπεράσπισης της οικογένειας, όσο και από την υποτιθέμενη προλεταριακή άρνησή της, αλλά με τη μορφή διαγωνισμού που αφορούσε στο ποιος από τους δύο τομείς και από τα δύο πολιτικά πεδία αναφοράς ήταν πραγματικά σε θέση να προστατεύσει την οικογενειακή ηθική.

Το πέρασμα σε ό,τι στη μελέτη μου «Minima Mercatalia. Η φιλοσοφία και ο καπιταλισμός» αποκαλούσα  «απόλυτη φάση» του καπιταλισμού, μετά-αστική, μετά-προλεταριακή και υπερ-καπιταλιστική, βασίζεται στην απόρριψη – απομάκρυνση της σταθερότητας ακόμη και στην οικεία μορφή της, που αντικαταστάθηκε από την παντοδύναμη ευελιξία που βασίζεται στην αντικατάσταση του σταθερού πυρήνα της οικογένειας βασισμένου στο συναίσθημα από τον ατομικισμό των ανασφαλών και χωρίς ρίζες εργένηδων.

Η με το πρόσταγμα και το στυλ της αγοράς καταστροφή της οικογένειας παράγεται επίσης μέσω της μόνιμης εξιδανίκευσης, που ευνοείται από τηλεοπτικές εκπομπές και δημοσιογραφικά περιοδικά, των νέων και χωρίς ρίζες εργένηδων – τόσο ομοφυλόφιλων όσο και ετεροφυλόφιλων, έστω και αν δεν είναι ηθική και οικεία. Σε σύγκριση με την δεκαετία του ’50 και τη δεκαετία του ’60, το τρανσέξουαλ αντικατέστησε τον πατέρα της οικογένειας ως προνομιούχο υπόδειγμα – πρότυπο των μέσων ενημέρωσης, καθιστώντας το έμβλημα μιας τέτοιας ριζικής ευελιξίας να αναδιαμορφώνει τη γυμνή ζωή και το βιολογικό της στοιχείο.

Εκείνοι που σκέφτονται να είναι προοδευτικοί σήμερα αντιτίθενται στην οικογένεια και ποτέ δεν θα συνειδητοποιήσουν ότι εργάζονται για τον βασιλιά της Πρωσίας, για τον κ. Monsieur le Capital

******************

Πρωτότυπο άρθρο του Ιταλού φιλόσοφου prof. Ντιέγκο Φούσαρο

Πηγή: Pravda.ru/Society (Μετάφραση «Αναστοχασμοί»)

Νίκος Σίμος

Ρήξη και ανατροπή σε ότι μας κρατάει πίσω και μας χαρακτηρίζει σταθερό απότοκο της Οθωμανικής δουλείας
Νίκος Σίμος
ΚΟΙΝΟΠΟΙΗΣΗ